Hoe bespreek je het einde?

Wie Troost Mij dinsdag 17 mei 2016 11:30 1 reactie

Niemand wil nadenken over de dood, maar het is juist heel belangrijk om dat wél te doen en er met een ander over te praten. Zo’n gesprek confronteert je met je eigen sterfelijkheid of die van de dierbare. Hoe begin je daarover?

Dát het belangrijk is, dat weten we allemaal. We zijn echter allemaal druk en vaak komt het er gewoon niet van. Toch is het verstandig om het moment af te dwingen, weet Louise (69) uit Baarn: “Mijn man en ik hebben het er vaak over gehad dat we een gesprek moesten hebben over onze laatste wensen. Dat gesprek is er uiteindelijk nooit gekomen. Hij is zes jaar geleden heel plotseling overleden aan een hartstilstand. Ik heb helemaal geen afscheid van hem kunnen nemen, maar we hebben ook helemaal niets kunnen bespreken. Natuurlijk kende ik hem heel goed, we waren 34 jaar getrouwd, maar toch heb ik me al die tijd afgevraagd of ik hem het afscheid heb gegeven waar hij van droomde, áls hij al ergens van droomde. Ik lig daar nu niet meer zo wakker van, maar vlak na zijn overlijden heeft dat me echt wel beziggehouden.”

In de laatste weken van mijn leven wil ik het hebben over leven… niet over dood. Dat is de keuze die we samen hebben gemaakt.

Niet altijd onverwacht
Natuurlijk is overlijden lang niet altijd onverwacht. In het geval van ziekte kan het soms zelfs heel lang van tevoren zijn aangekondigd. Maar ook dan is het lang niet voor iedereen makkelijk om over dit einde te beginnen. Aalt (52) uit Boskoop: “Vorig jaar november is er bij mij longkanker geconstateerd. Niet lang daarna werd duidelijk dat de artsen niets meer voor mij kunnen doen. Hoe lang ik nog heb? Geen idee, de artsen gaven me een maand of vier, maar ik voel me naar omstandigheden nog steeds redelijk goed.”

“Ik heb het met mijn vriend nog steeds niet over mijn uitvaartwensen gehad. Deels omdat het me niet zoveel kan schelen – ik vind het meer zijn dag dan de mijne – maar ook omdat ik het er gewoon niet over wil hebben. In de laatste weken van mijn leven wil ik het hebben over leven…niet over dood. Dat is de keuze die we samen hebben gemaakt en dat is goed zo.”

De knop om
Heel anders was dat in de situatie van Evelien (69) uit Tilburg: “Mijn man had kanker, al meer dan tien jaar, en toch was het nooit van het gesprek gekomen. Ik denk omdat dat gesprek voor ons symbool stond voor toegeven dat hij de strijd zou gaan verliezen. En ook al wisten we dat dat ooit de waarheid zou zijn, dat uitspreken wilden we niet.”

“De laatste keer dat hij werd opgenomen in het ziekenhuis gaven de dokters aan dat ze de behandeling zouden stopzetten en dat het nog een kwestie was van dagen. We hebben samen flink gehuild, maar daarna ging de knop om en ging Frank in regelmodus. Het was zo vreemd, maar zo mooi om te zien, hij leefde er helemaal van op. Hij wilde een fanfare, hij bepaalde wie er moest spreken en hij koos heel zorgvuldig de muziek uit. Zo stond hij tijdens zijn eigen uitvaart tóch als dirigent aan het roer. Eigenlijk heeft hij me daarmee een grote dienst bewezen.”

Sterven op je eigen manier helpt nabestaanden ook vaak mee bij de verwerking van de dood van hun dierbaren.

Bespreekbaar
Dat het heel erg belangrijk is om te praten over de dood en de wensen die daarbij horen, staat dus buiten kijf. De website Doodgewoon Bespreekbaar van de coalitie Van Betekenis tot het einde zegt hierover: “Als mensen meer nadenken over hun laatste levensfase en dit delen met naasten, verloopt het einde van hun leven waarschijnlijk meer zoals ze graag zelf willen. Sterven op je eigen manier helpt nabestaanden ook vaak mee bij de verwerking van de dood van hun dierbaren.”

Praten over de dood is moeilijk. Omgaan met de dood zonder erover gesproken te hebben is nog veel moeilijker. Wacht niet tot het te laat is en praat erover met je dierbaren. Misschien kom je er dan achter dat er aan beide kanten, zoals in het geval van Aalt, helemaal geen behoefte aan is. Maar ook dán is er duidelijkheid over, en hoef je je daar na afloop geen zorgen meer over te maken.

Zoek je naar manieren om jouw uitvaartwensen en die van je dierbaren te bespreken? Kijk dan op evenstilstaanbij.nl.

afbeelding van Wie Troost Mij

Gerelateerde blogberichten

Er is 1 reactie op dit blog

afbeelding van Flierefluiter
Zonnig
#1

Het is misschien raar maar ik heb al mijn wensen van mijn crematie al op papier staan sinds ik 21 ben op die leeftijd ben ik mijn moeder verloren Verdrietig en kwam ik er alleen voor te staan (mijn vader was al overleden), mijn tante vertelde mij toen dat het wel slim was om alles op papier te zetten voor het geval  er iets zou gebeuren alles toch naar mijn wens zou gaan.

Ik ben nu getrouwd en ook mijn man heeft hoe moeilijk hij het ook vond alles op papier gezet dit zorgt er toch voor dat je als het zover is je daar geen zorgen over hoeft te maken je weet wat je wilt. Trots

Dit heb ik  zelf mee gemaakt bij mijn schoonmoeder die heeft gelukkig ook alles op papier gezet nadat mijn schoonvader overleed en zo kan je er als familie ook niet over bekvechten want je doet wat zij wilt.

Dus mensen zet het nu al vast hoe moeilijk het ook is je kunt dingen altijd veranderen leg je papieren gewoon thuis op een veilige plek (kluisje), zet je nummers (liedjes) apart dit kan na mate je ouder wordt toch veranderen.

Vastberaden