Gedenkmonumenten, een plek voor je gevoel

Wie Troost Mij donderdag 18 februari 2016 11:17 2 reacties

Wanneer een dierbare overlijdt hebben we soms de behoefte om een plek te creëren waar we naartoe kunnen gaan. Maar waarom eigenlijk? Volgens Slachtofferhulp Nederland is zo’n plek van groot belang, omdat het nabestaanden het gevoel geeft een nieuwe fase in te gaan, eentje waarin ze de periode van ontreddering en boosheid kunnen afsluiten.

Een goed voorbeeld van zo’n plek is het gedenkmonument dat is onthuld voor de slachtoffers en nabestaanden van de schietpartij in Alphen aan den Rijn in 2011. Harry Crielaars, Algemeen Directeur Slachtofferhulp Nederland: ‘Het schietincident in Alphen aan den Rijn heeft een grote impact gehad. Dit blijkt ook wel uit de vele hulpverzoeken die bij ons binnenkwamen. Daarom is het van groot belang dat we een jaar na dato bewust stilstaan bij deze ingrijpende gebeurtenis. Het is voor de slachtoffers en nabestaanden een moment van gedenken, van erkenning, maar wellicht ook een start van een fase om de draad van het leven weer op te pakken.’

Duizenden monumenten
We hebben in Nederland veel van dit soort monumenten, denk alleen maar aan het Nationaal Monument op de Dam in Amsterdam, het belangrijkste monument voor de herdenking van de Tweede Wereldoorlog in Nederland. Maar naast dit soort landelijke monumenten, telt ons land ook duizenden monumenten en gedenkplekken die op kleinere schaal troost bieden. Natasja (29) uit Haarlem verloor in 2009 haar broer nadat deze met zijn auto tegen een boom reed.

Het aantal keer dat ik die boom een schop heb verkocht kan ik niet tellen, om er vervolgens een roos tegenaan te leggen.

De boom heeft voor haar en haar familie lang gefungeerd als gedenkmonument: ‘Het is eigenlijk heel raar, de boom symboliseerde natuurlijk niet alleen de plek waar hij is omgekomen, maar was natuurlijk ook de directe oorzaak van zijn dood. Je krijgt met zo’n plek dan ook echt een haat-liefdeverhouding. Het aantal keer dat ik die boom een schop verkocht heb kan ik niet tellen, om er vervolgens een roos tegenaan te leggen.’

Vier jaar geleden is de boom verwijderd als onderdeel van een herstructureringstraject, maar een drama vindt Natasja dat niet: ‘Op een gegeven moment is het ook wel goed zo. In het begin ben je kwaad, en heb je een plek nodig om je emoties en woede kwijt te kunnen. De boom was daar perfect voor. Nu hij er niet meer is, heeft zijn graf die plek ingenomen. Ook daar kan ik mijn emoties kwijt, maar boosheid is er niet meer. In die zin is het ook juist mooi dat de boom is verwijderd, dat was namelijk óók afsluiting.’

Natuurlijk kan ik hem hier nooit meer mee naartoe nemen, maar hij is wél altijd bij me.

Gezellig
Wanneer iemand door een ongeluk om het leven komt, wordt de plek des onheils vaak automatisch een gedenkplek. Maar wat als een dierbare overlijdt aan een ziekte of, bijvoorbeeld een hartaanval? In dergelijke gevallen baseren we onze gedenkmonumenten vaak op het leven van de overledene, in plaats van op de manier hoe hij of zij is gestorven.

Zo is de gedenkplek van Joost (49) uit Ridderkerk juist heel gezellig, namelijk restaurant La Rosario in zijn woonplaats: ‘Mijn vader kwam hier heel graag, hij was een échte vleeseter. Natuurlijk kan ik hem hier nooit meer mee naartoe nemen, maar hij is wél altijd bij me. We eten hier alleen als we iets bijzonders te vieren hebben en dan proosten we eventjes op hem. Dit was zijn restaurant.'

Ik ben niet iemand die elke maand naar hun graf gaat om een potje te staan huilen, ik kan daar niet zoveel mee.

Een voorwerp als monument
Bij een gedenkmonument denken we al snel aan een locatie, maar dat hoeft natuurlijk niet altijd zo te zijn. Joke (54) uit Amsterdam draagt haar gedenkmoment altijd om haar hals. De trouwringen van mijn ouders, dat zijn mijn gedenkmonumenten. Ik ben niet iemand die elke maand naar hun graf gaat om een potje te staan huilen, ik kan daar niet zoveel mee. Deze ringen zijn voor mij het symbool van de liefde van de twee meest bijzondere mensen in mijn leven. Ze hangen aan mijn ketting en zo heb ik ze altijd bij me, dat is voor mij het meest waardevolle gedenkmonument.’

Jij bepaalt
Wat voor gedenkmonument je ook kiest, het is belangrijk om iets te hebben waar je naartoe kunt met je gevoel. Wat voor monument dat is, een boom, een restaurant of twee gouden ringen aan een halsketting, dát maakt niet uit. Ook online gedenkplaatsen zijn steeds meer in opkomst: denk alleen al aan de mogelijkheid om een Facebookpagina om te zetten in een herdenkingsstatus of het plaatsen van een digitale ster met een persoonlijke tekst en eventueel foto van je overleden dierbare op sterrenhemel.nl. Want dat is het mooie aan gedenken, je kunt het doen waar je wilt en op welke manier je maar wilt.

afbeelding van Wie Troost Mij

Gerelateerde blogberichten

Er zijn 2 reacties op dit blog

afbeelding van ilsejpb
Bewolkt
#1

Ik heb de handtekening van mijn man in mijn onderarm laten tatoeren. Een sieraad kun je verliezen, maar een tatoeage is altijd bij je. Verder heb ik niks met tatoeages, maar dit is precies goed. 

afbeelding van Anzjuhla
Bewolkt
#2

9 Jaar lang heb ik samengewoond met mijn vriend in het huis waar ik nu nog steeds woon. Hier heeft hij ook zijn laatste adem uitgeblazen. Dit huis is dus het gedenkmonument. Wanneer ik ook even de deur uit ben, wil ik na een paar uurtjes alweer naar huis toe omdat ik daar gewoon de aanwezigheid van mijn vriend voel.
Hier hadden we onze feestjes, hier aten we gezellig samen, hier keken we samen TV.
Wel heb ik in een hoekje van de kamer een soort klein altaartje gemaakt waarop foto's van hem staan, zijn lievelingsmok, de knuffels die ik van hem heb gekregen en 2 kaarsjes die 's avonds branden.